Τα τελευταία περίπου δύο χρόνια όλες οι επιχειρήσεις και οι κλάδοι της οικονομίας βρίσκονται σε έναν διαρκή αγώνα δρόμου για τον ψηφιακό μετασχηματισμό τους με βάση την generative AI και τις νέες δυνατότητες που ανοίγονται. Σε ένα διαρκώς εξελισσόμενο τεχνολογικά περιβάλλον, ο παραγωγικός μετασχηματισμός και ο ψηφιακός πειραματισμός λαμβάνουν χώρα ταυτόχρονα.
Νέα συστήματα αυτόματης ανάλυσης δεδομένων, έρευνας, σύνθεσης και λήψης αποφάσεων, αναπτύσσονται καθημερινά μεταβάλλοντας τους ρόλους και τις αρμοδιότητες όλων των στελεχών και εργαζομένων σε σχεδόν πραγματικό χρόνο. Στο περιβάλλον αυτό, ο ρόλος των επαγγελματιών του Project Management (PM) και των συμβούλων μηχανικών δεν μπορεί και δεν πρέπει να μείνει ανεπηρέαστος. Η δυναμική των αλλαγών που επιφέρει η AI μπορεί να μεταβάλλει ριζικά τη μέθοδο επίτευξης επιτυχίας στην υλοποίηση ενός έργου, ή να καταστήσει ως σχετικά απλή διαδικασία την εξεύρεση τεχνικά άρτιων λύσεων σε τεχνικά προβλήματα. Εφόσον όμως είναι έτσι, τότε ποιος είναι ο νέος χώρος στον οποίο οι Σύμβουλοι Μηχανικοί εισφέρουν και δημιουργούν αξία; Ποια είναι εκείνα να νέα χαρακτηριστικά και δεξιότητες που θα πρέπει να αναπτύξουν ώστε να επιτρέψουν στην τεχνολογία να γίνει καταλύτης.
H σπουδαιότητα της εμπειρίας και της ικανότητας
Από τη στιγμή που οι εργασίες της έρευνας και της ανάλυσης δεδομένων περνούν στην σφαίρα της τεχνολογίας, η διάσταση της ερμηνείας, της εξήγησης και της αξιολόγησης αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία. Η «ευχέρεια» των συστημάτων AI να δημιουργούν «αποτελέσματα» σε χρόνο υποπολλαπλάσιο είναι καταρχάς εντυπωσιακή. Τα καθιστούν επίσης και πολύ θελκτικά στην χρήση. Το ζήτημα που εγείρει όμως, είναι ότι ο χρήστης σχεδόν «αποξενώνεται» από το αντικείμενο της έρευνας και της ανάλυσης. Επιπρόσθετα, η μέθοδος, οι πηγές και η διαδικασία που ακολουθεί η Gen AI για την δημιουργία λύσεων και απαντήσεων, δεν μπορεί να γίνει άμεσα κατανοητή ή να επαληθεύει. Συνεπώς, η ικανότητα ερμηνείας και αξιολόγησης των αποτελεσμάτων καθίσταται ακόμη πιο σημαντική και εξόχως κρίσιμη για την ορθή χρήσης της Τεχνολογίας. Είναι σαφές, ότι ο Σύμβουλος ή ο PM θα πρέπει να διαθέτει εξειδικευμένη γνώση, συσσωρευμένη εμπειρία και ανεπτυγμένη ικανότητα αξιολογικής κρίσης, ούτως ώστε να μετατρέψει τα αποτελέσματα της Gen AI σε πραγματικές δράσεις, ενέργειες και προγραμματισμό. Φαίνεται να αναδεικνύεται ένα «παράδοξο», αντί η Τεχνολογία να υποκαθιστά ή να αντικαθιστά την εξειδίκευση των Συμβούλων Μηχανικών και PMs πλήρως, αναδεικνύει τη σπουδαιότητα της εμπειρίας και της ικανότητας κρίσης τους ακόμη περισσότερο.
Επαναπροσδιορισμός του Responsibility Matrix
Μια εξίσου σημαντική παράμετρος που οφείλει να εξετάζει ένας PM στην εποχή των Gen AI Agents είναι ο επαναπροσδιορισμός του Responsibility Matrix. Οι Gen AI Agents είναι οιωνοί μέλη της ομάδας έργου. Υπό την έννοια αυτή, πρέπει να τους αποδοθούν συγκεκριμένες εργασίες και παραδοτέα (tasks & deliverables). Μέσα στον συνολικό σχεδιασμό κατανομής ρόλων και αρμοδιοτήτων, είναι ευθύνη του PM να θέσει τα όρια χρήσης της τεχνολογίας. Τι επιτρέπεται να κάνει η τεχνολογία, τι πρέπει να της ανατεθεί και τι πρέπει να παραμείνει στην «σφαίρα αρμοδιοτήτων» των ατόμων; Τα ερωτήματα αυτά πρέπει να καταστούν θεμελιώδη κατά το σχεδιασμό και την εκτέλεση των έργων. Το πιο κρίσιμο σημείο ελέγχου (και αυτό-ελέγχου) για έναν PM είναι η διασφάλιση ότι δεν θα εκχωρηθεί η λήψη αποφάσεων και η ανάληψη της ευθύνης που απορρέει από αυτές στην τεχνολογία. Πρέπει η ευθύνη των αποφάσεων, ακόμη και αυτών που υποβοηθούνται από την AI ώστε να ληφθούν, να παραμείνει στο πεδίο των μελών της ομάδας. Είναι εξαιρετικά σημαντικό για την ορθή υλοποίηση ενός έργου η ευθύνη (accountability) να διατηρείται στα άτομα της ομάδας και στον οργανισμό του Κυρίου του Έργου. Η ευθύνη είναι εκείνη που θα «επιβάλει» και την ορθή χρήση της τεχνολογίας και την δημιουργία των σχετικών σημείων ελέγχου των αποτελεσμάτων της.
Στο νέο αυτό τεχνολογικό πεδίο, στην εποχή όπου η Gen AI υπόσχεται ταχύτητα, ακρίβεια και συνολικό μετασχηματισμό της παραγωγικής δυνατότητας, ο πραγματικός παράγοντας διαφοροποίησης και προστιθέμενης αξίας των Συμβούλων Μηχανικών και PMs θα είναι η υπεύθυνη, εξειδικευμένη και ανθρώπινα καθοδηγούμενη αξιοποίησή της με στόχο την μεγιστοποίηση του οφέλους της. Ειδικά όταν η χρήση της τεχνολογίας είναι άμεσα προσβάσιμη και στους δυνητικούς πελάτες και Κύριους των Έργων, θα πρέπει να προκύπτει σαφώς και άμεσα ότι η πρόσβαση στη χρήση, δεν αποτελεί ταυτόχρονα ικανή και αναγκαία συνθήκη ορθής χρήσης.
Σωκράτης Μπαλτάς, Πρόεδρος & Operations Manager ReDePlan